پشتو پشتو    English

هویت ملی و مسلکی سازی اداره پیش شرط های استقلال اقتصادی

دوشنبه, 14 حمل 1396 00:00

قانونپوه استاد دانش معاون ریاست جمهوری اسلامی افغانستان، در بیانیه خود در تاریخ 12/1/1396در محفل معرفی سرپرست وزارت معادن و پطرولیم، به مباحث مهمی پرداختند که از جمله آن اولویت دادن به استقلال اقتصادی افغانستان و دولت اقتصاد محور است؛ البته ایشان در بیانیه خود در روز اول حمل در روضه سخی مزار شریف نیز پیرامون دولت اقتصاد محور در عرصه داخلی و خارجی صحبت کرده بودند.

ایشان در محفل معرفی سرپرست وزارت معادن و پطرولیم، به صراحت بیان می دارد که «ما باید بدانیم که یکی از مهم ترین مسئولیت ها و اولویت های ما توجه به رشد و خودکفایی اقتصادی است. افغانستان نمی تواند برای همیشه متکی به کمک های خارجی باقی بماند و از سوی دیگر تکیه به منابع خارجی، ما را کاملا به سیاست های دیگران وابسته می گرداند و این خود زمنیه مداخلات را فراهم ساخته و ما را از درون به پراکندگی و اختلافات داخلی سوق می دهد.». بدون شک استقلال اقتصادی در فضای حاکم در جوامع امروزی ارتباط محکم با توسعه سیاسی، توسعه فرهنگی و توسعه اجتماعی دارد. 

جامعه که از استقلال اقتصادی برخوردار نباشد، بدون شک، نمی تواند در دیگر عرصه¬های به پیشرفت و ترقی دست یابد. چنانکه تجربیات کشورهای توسعه یافته و یا در حال توسعه به خوبی بیانگر این واقعیت است. سوال این است که راه نیل به استقلال اقتصادی چیست؟ مطابق دیدگاه معاون رییس جمهور زمانی ما از وابستگی اقتصادی رهایی می یابیم که دو شرط رعایت شود؛ یک شکل گیری هویت ملی؛ «در مرحله نخست، لازم است که دولت و ملت ما و مخصوصا کدرهای ما و همه کسانی که در موقعیت رهبری و مدیریت قرار دارند، از افکار و سیاست های مقطعی و محدود نگر قبیله ای، قومی و سمتی عبور کنند و به تحکیم یک هویت واحد ملی و یک اندیشه کلان ملی و افغانستان شمول به منظور تأمین منافع کلان ملی بیندیشند تا بتوانیم فارغ از مصروفیت های روزمرگی و چانه زنی ها و خودزنی های درونی و اختلافات قومی، زبانی و حزبی، همه توان و انرژی خود را در سیاستگذاری های کلان ملی به کار ببریم». 

معنای این سخن این است که در گام نخست باید تحول ساختاری در بخش نهاد های مربوط به اقتصاد بوجود بیاید؛ یعنی برای رسیدن به استقلال اقتصادی باید استراتیژی ها، پالیسی ها و سیاست¬ها و قوانین و مقررات ناظر به عرصه اقتصادی از نو بازنگری و با محوریت تقویت هویت ملی تدوین شود. پیش شرط دیگر رسیدن به استقلال اقتصادی اصلاح عاملان و کارگزاران است؛ «در مرحله دوم برای رسیدن به رشد اقتصادی، رشد منابع بشری یک ضرورت حیاتی است. 

تجربه کشورهای موفق و توسعه یافته دنیا نشان می دهد که آنان برای رسیدن به توسعه، اول به تربیه کدرهای متخصص مسلکی و تخنیکی پرداخته اند. ما امروز باید اول در معارف و تحصیلات عالی خود سرمایه گذاری کنیم مخصوصا در رشته هایی چون معادن، انجنیری، طب، تکنالوژی، اقتصاد و مانند آن تا بتوانیم پالیسی سازان، مدیران و مجریان کاردان و موفق داشته باشیم». در این فراز از صحبت معاون رییس جمهور به چند نکته اساسی و معضل جدی کشور اشاره شده است:

1. مسلکی ساختن اداره: امروزه مسایل اداری در عرصه های مختلف از جمله در عرصه اقتصادی بیش از حد پیچیده و مغلق شده است که تصمیم گیری در آن موارد بدون شک به کدرهای متخصص و ورزیده نیازمند است. کدرهای که بتوانند در عین داشتن دانش تخنیکی در عرصه کاری خود، درک درست از مسایل سیاسی و فرهنگی مربوطه نیز داشته باشند. چون مسایل اقتصادی به شدت با مسایل سیاسی و فرهنگی داخلی، منطقه ای و بین الملل مرتبط است؛ نمی توان اقتصاد را جدایی از سیاست و فرهنگ در شرایط حاضر در نظر گرفت. بدون درک این شرایط و تشخیص منافع علیای افغانسان، نمی توان تصمیم درست اتخاذ نمود.

2. اصلاح سیستم معارف و تحصیلات عالی: پیش شرط ساختن اداره مسلکی نیازمند تربیت کدرهای مسلکی است؛ لازمه این کار اصلاح سیستم معارف و تحصیلات عالی با رویکرد ناظر به مسایل آینده افغانستان است. چون نظام معارف و تحصیلات عالی با نیازهای جدید کشور و اقتضائات آینده تناسب کامل ندارد. به همین ضرورت است که شورای عالی فرهنگی و علمی از سوی حکومت تشکیل و اصلاح نظام معارف و تحصیلات عالی یکی از اولویت های کاری حکومت در سال جدید برشمرده شده است؛ چنانکه معاون رییس جمهور در بیانیه خود در تاریخ 3 حمل 1396 در لیسه امانی به این مطلب اشاره داشت. 

3. ملی ساختن اداره: شرط دیگر استقلال اقتصادی این است که نیروهای که در ادرات افغانستان جذب می-شوند باید تمثیل کننده تمام اقوام ساکن در افغانستان باشد تا بتوانند همه در تصمیم سازی ها نقش داشته باشند و از طریق تطبیق انکشاف متوازن و توزیع امکانات به صورت عادلانه در سراسر کشور، احساس همگرایی و هویت ملی را در میان تمام شهروندان تقویت نمایند. تا همگان برای آبادانی افغانستان تلاش ورزند و افکار و اندیشه های خود را در خدمت افغانستان و منافع ملی آن مصرف نمایند. 

داکتر امان فصیحی

206 بازدید