سید آصف حسینی/ استاد دانشگا
سی سال جنگ و خشونت، تعلقات مشترک مردم افغانستان را به شدت آسیب رسانده است. در طی این سالیان، تنش های اجتماعی و سیاسی آن گونه فراگیر گردید که حتی دور ترین نقطه‌ی کشور ایمن نماند؛ آنگونه که حتی روابط محلی شان نیز تحت تأثیر این تنش ها قرار گرفت.
حکومت و مردم افغانستان برای تقویت ساختارهای ملت سازی در این کشور، ناگزیراند تا زمینه های انسجام اجتماعی و سیاسی در افغانستان را بیش از این جدی بگیرند. در غیر این صورت دوام تنش های اجتماعی و سیاسی، تمام فرصت های توسعه و رفاه همگانی را برای همیشه از این سرزمین، سلب خواهد کرد.
افغانستان تنها کشوری نیست که تعلقات مشترک اجتماعی و سیاسی اش بر اثر بحران های متوالی آسیب دیده باشد. کشورهای توسعه یافته نیز در مسیر تاریخی اش، از نابسامانی های بیشتر رنج برده اند ولی سرانجام توانسته اند از ناهنجاری های اجتماعی و سیاسی به سلامت عبور کرده و به کاروان ملت های پیروز ملحق شوند.
تجربه نشان داده است که کشورهای درگیر بحران و آشفتگی های اجتماعی وسیاسی، حتی در بدترین شرایط، در نهاد ناخودآگاه خویش به عناصر فرهنگی و اقتصادی مشترک خود علاقه مند مانده اند و نسبت به احیایی دوباره‌ی آن تعلق خاطر نشان داده اند. این کشور ها برای تقویت انسجام اجتماعی خود به عناصر فرهنگی بیشتر تمرکز کرده اند و سرانجام با تقویت پیوند های مشترک عاطفی و فرهنگی به تفرقه و جدایی ها فایق آمده اند.
با استفاده از تجربه کشور های موفق، در افغانستان نیز می توان با تقویت عناصر مشترک فرهنگی تنش های اجتماعی و سیاسی را کاهش داد. نسبت به پیوندهای سیاسی، پیوندهای فرهنگی در هر شرایطی می توانند، با اقدامات مناسب آسان تر و بدون هزینه های اضافی تجدید و احیاگردد.
در سالیان اخیر خوشبختانه اقداماتی قابل تحسین در این راستا شکل گرفته است که نیازمند حمایت حکومت و نهاد های مدنی کشور است. جشنواره گل بادام دایکندی، جشنواره گل نارنج جلال آباد، میله گل ارغوان پروان و دیگر جشنواره های فرهنگی باعث ایجاد همدلی و تقویت فضای همگرایی در میان مناطق مختلف کشور شده است.
در این میان جشنواره سالیانه موسیقی دمبوره که در مرکز ولایت باستانی بامیان برمی گزار می گردد، از همه پرشور تر و جذاب بوده است آن گونه که این جشنواره هنری و فرهنگی توانسته است هزاران نفر را از گوشه و کنار کشور در جوار آثار ماندگار فرهنگی و تاریخی صلصال و شهمامه گرد هم آورده و روح مدنیت تاریخی این سرزمین را تجلی دوباره ببخشد.
سزاوار است که حکومت افغانستان با این الگوهای موفق و تأثیرگذار، تلاش کند تا با استفاده از فرصت های فرهنگی و هنری، انگیزه های خشونت و تباهی را از اذهان عمومی کشور بزداید و به جای آن بذر های حیات بخش عاطفی، محبت و همگرایی را کاشته در به ثمر نشستن آن آگاهانه عمل کند. قانون اساسی جدید افغانستان، نیز حکومت را در حمایت و توسعه فرهنگ ملی و محلی کشور توصیه و نسبت به آن تأکید ورزیده است.
جدا از آن نهاد های محلی و مردمی با همکاری ادارات محلی کشور می توانند، در یک رقابت سالم داشته های فرهنگی، هنری و مدنی خویش را آشکار و برای معرفی و تقویت آن تلاش کنند تا مناطق امن و فرهنگ دوست کشور بعنوان یک الگوی ماندگار و موفق فرهنگی شناخته شود و سبب تشویق و ترغیب دیگر هم میهنان کشور قرار بگیرد تا سرانجام روند ملت سازی در مسیری که مردم افغانستان می خواهد به پیش رفته و ناهنجاری های کنونی به فضای پر از صمیمت و محب تبدیل گردد.

اشتراک گذاری