به نام خداوند
نخست از همه لازم میدانم که ازمقام محترم ریاست جمهوری و از مقام محترم معاونت ریاست جمهوری جناب استاد دانش به خاطر برگزاری بیست و چهارمین سالیاد رهبر شهید استاد عبدالعلی مزاری و یارانش قدردانی و سپاس نمایم.
حضار گرامی!
بیست وچهار سال از شهادت بزرگمرد تاریخ عدالت خواهی کشور، رهبرشهید عبدالعلی مزاری میگذرد. مبارز نستوه و راست قامت ترین اندیشمندی که با مبارزات خود خط فکری جدید را در افغانستان خلق کرد. سیاست و قدرت را در مسیر جدیدی قرار داد و مناسبات حاکم بر قدرت وسیاست را در افغانستان به چالش کشید.
شهید مزاری با درک واضح از فضای حاکم در افغانستان و با کوله بار مظلومیت مردم خود گفتمانهای جدیدی را خلق کرد. از عدالت اجتماعی سخن گفت و برای اولین بار مشارکت عادلانۀ سیاسی را وارد ادبیات سیاسی افغانستان ساخت. از حقوق برابر شهروندی دفاع کرد و برای حکومتداری در کشور، معیار های نوین و مدرن را به معرفی گرفت. از برابری اقوام در ساختار قدرت صحبت کرد و چارچوب حکومت مبتنی بر قانون را به تشریح گرفت. شهید مزاری از هویت سیاسی سخن گفت و بر توافق و مشارکت ملیت ها در حکومت بعنوان راهکار حکومتداری مدرن و همه شمول تأکید کرد. از مؤلفه های حکومتدار مدرن به صراحت یاد آوری کرده و از حق مردم در تعین سرنوشت شان دفاع کرد.او در عین اینکه وحدت ملی را در افغانستان چند قومی بعنوان یک اصل میدانست، خواهان حضور متناسب اقوام در قدرت سیاسی و حکومت شد.
شهید مزاری از حکومتی با پایه های وسیع اجتماعی سخن گفت و انتخابات را بعنوان یک راهکار اساسی برای تأمین مشارکت مردم در تعیین سرنوشت شان مطرح کرد و با طرح بحث انتخابات، تلاش کرد حق هر فرد را در تعیین سرنوشت شان نهادینه بسازد.
شهید مزاری همزمان با اینکه بر نابسامانی های موجود در جامعه انگشت گذاشت، برای بیرون رفت جامعه از اوضاع نابسامان نیز راهکار ارائه کرد. در حالیکه در آن زمان بیشتر برنامه ها متمرکز به جنگ بود و کمتر کسی عنصری بنام دولت را در آجندای خود داشتند، شهید مزاری با طرح مباحث چون حاکمیت ارادۀ مردم، عدالت اجتماعی، حقوق برابر شهروندی، اصلاحات اداری، حضور و مشارکت زنان، پاسخگویی حکومت، تعدیل واحد های اداری و تفکیک قوا بعنوان بایسته های دولت مدرن، در واقع بر حکومتداری دموکراتیک تأکید کرد.
شهید مزاری در زمان جنگ ونا بسامانی در کشور از برادری وبرابری اقوام سخن گفت. در حالیکه در کل دستگاه حکومت وقت حتی یک زن در موقف های بلند دولتی انجام وظیفه نمی کرد، شهید مزاری سیمینار زنان را برگزار کرده، برای زنان در شورای مرکزی حزب وحدت جایگاه در نظر گرفت و بر حضور زنان و مردان در تعیین سرنوشت شان تأکید کرد. او نگاه استراتژیک و دور نمای روشن برای مردم خود خلق کرد؛ به همین جهت است که گفته میشود مزاری جهت تاریخ را تغییر داد.
شهید مزاری نماد اقتدار ما است و باید اذعان کرد که مردم ما در یک و نیم دهه گذشته و همزمان با فصل جدید در کشور بنام اقتدار غرب کابل در متن حوادث و در ساختار قدرت حضور داشته و دارند و این تأثیر اندکی نیست. مهمتر از همه ارزش های مطرح شده توسط شهید مزاری در قانون اساسی جدید افغانستان بعنوان ارزش های قابل قبول برای همه تسجیل شد.
وقتی در همه مباحث مطرح شده توسط شهید مزاری دقت نماییم، مزاری بزرگ را در جایگاه مردمی ترین سیاست مدار و یک استثناء در تاریخ معاصر افغانستان می یابیم. وقتی برای اولین بار زندگی ساده مادر رهبر شهید را دیدم، صداقت شهید مزاری را نسبت به مردمش بیش از هرزمان دیگر با تمام معنی حس کردم. این یک واقعیت تاریخی و انکار ناپذیر است که او آنچه را خواسته بود فقط و فقط برای مردمش بود.
تفکر شهید مزاری و آرمان های او، تبلوری از آرمان های یک ملت است و تجلیل از شهید مزاری در حقیقت تجلیل از صداقت مردمی ترین سیاست مدار و بزرگداشت از خط فکری مبتی بر عدالت است. همه ساله از بیست و دوم حوت بعنوان ترسیم کننده یک خط فکری ارزشمند درسراسر جهان تجلیل می شود که ارزشمند و قابل تقدیر است. این بزرگداشت ها در پیوند نسل های بعد از شهید مزاری با اندیشه های بلند او نقش بارزی داشته است. با همه این ها باور مندی به این است که بعد از گذشت بیست و چهار سال از شهادت بابه مزاری ما ضرورت داریم تا خطوط اساسی تفکر شهید مزاری را مرور کنیم و کلیدی ترین مباحث اندیشه های شهید مزاری را به باز خوانی بگیریم و بدانیم که آرمان های مطرح شده توسط مزاری شهید تا چه حد تحقق یافته است.
حضار گرامی !
امروزه افغانستان یک بار دیگر در شرایط حساس و تاریخی قرار گرفته است. بحث صلح و انتخابات دو موضوع اساسی در سرنوشت جمعی مردم افغانستان است. صلح یک ضرورت انکار ناپذیر در شرایط فعلی است. اما انتظار مردم افغانستان این است که به همان اندازه که دولت افغانستان بر ارزش های مبتنی برقانون اساسی، حفظ حقوق اساسی شهروندان، حضور و مشارکت زنان، آزادی رسانه ها و مطبوعات و حفظ دستاوردهای یک و نیم دهه گذشته تاکید داشته و احترام گذاشتن به قربانی های نیروهای دلیر امنیتی و دفاعی را یک اصل اساسی در مذاکرات صلح میداند، جهت های دیگر نیز که درنشست های مختلف و جلسات گوناگون در این مباحث شرکت می ورزند این اصل را بحیث یک اصل مشترک مرتبط به سرنوشت جمعی مردم افغانستان فراموش نکنند.
روند صلح را نمی شود با ذوق زدگی به پیش برد. ما اخیرا شاهد قطعنامه های بودیم که از ابتدا تا انتهای آن یک بار کلمه قانون اساسی بکار نرفته است در حالی که خواست های اصلی طرف مقابل بصورت بسیار جدی در آن درج گردیده است. ما نباید از یاد ببریم که در بحث مذاکره با طالبان مشکل نه در افراد است و نه در دولت فعلی. بلکه مشکل آنها با کلیت نظام مبتنی برقانون اساسی و ارزش های یک و نیم دهه گذشته است. خوش بینی های نأشی از سیاست دولت گریزی و دور زدن نظام مبتنی برقانون اساسی فقط سبب پراکندگی طرفداران قانون اساسی و وجهه بخشیدن به بازی های سیاسی طالبان و حامیان شان خواهد شد.
در پانزده سال گذشته احزاب و شخصیت های بزرگ سیاسی که امروز مذاکرات صلح با محوریت دولت را در مذاکره با طالبان مورد پرسش قرار میدهند، هرکدام بخش بزرگی از مستفید شوندگان ارزش های قانون اساسی ونظام پسا طالبان بوده اند. ما فراموش نکرده ایم که شش یا هفت سال قبل نیز طالبان با حکومت وارد مذاکره نشد. این نشان دهنده این است که مشکل اصلی در اهدافی است که طالبان و حامیان آنها به خاطر درهم شکستن نظم مبتنی برقانون اساسی تعقیب میکنند و ضرورت دولت محور بودن مذاکرات صلح نیز دقیقا درهمین مورد نهفته است. به همین دلیل است که ما در بحث مذاکره با طالبان؛ دقت و متانت را از اصول اساسی روند صلح میدانیم. چگونگی روند صلح یک بحث تاریخی است که سرنوشت جمعی مردم با آن گره خورده است و نگاه ما در این عرصه امید به آینده با ثبات کشور و دقت در حفظ ارزش های نوین جامعه امروز افغانستان است.
بحث اساسی دیگرموضوع انتخابات است. ما به دلیل اینکه انتخابات مهمترین میکانیزم مشارکت شهروندان در تعیین سرنوشت شان است، بر بحث انتخابات تاکید داریم. مردم افغانستان تجربه تلخ از هم پاشیدگی نظام را فراموش نکرده اند. در پرتو قانون اساسی و در حمایت حکومت مبتنی برقانون ما امروز شاهد حضور قابل توجه زنان در سطوح مختلف حکومتداری هستیم. در هرمقطع زمانی که میکانیزم های فرا قانونی بر کشور تحمیل شده است، مردم افغانستان در سطوح مختلف آسیب های جبران ناپذیر را متحمل شده اند. شعار زنان افغانستان این است که زنان به عقب برنمی گردند و ما این حضور زنان را در عرصه های سیاسی، اداری و مذاکرات صلح معنی دار دانسته و روند موجود حضور ومشارکت زنان و تقویت این روند را به نفع کشور و زنان افغانستان میدانیم.
در اخیر از طرح حکومت وحدت ملی مبنی بر تعدیل و یا ایجاد واحد های جدید اداری در نقاط مختلف کشور از جمله ارتقای ولسوالی جاغوری و ولسوالی های همجوار به ولایت استقبال نموده و اجرایی ساختن آنرا یک گام بزرگ در راستای تأمین و تحقق عدالت اجتماعی در افغانستان میدانیم.
یک بار دیگر به روح همه شهدا بخصوص رهبر شهید استاد عبدالعلی مزاری و یارانش و شهدای عزیز نهاد های امنیتی کشور درود فرستاده و از سربازان دلیر و با شهامت نیروهای امنیتی و دفاعی که در دفاع از نوامیس ملی سینه سپر میکنند، قدردانی می کنیم.

اشتراک گذاری