﴿بسم الله الرحمن الرحیم﴾
جلالت مآب خانم سون چونلان معاون نخست وزیر جمهوری خلق چین، منشی ولایتی حزب کمونیست در ولایت گانسو، رهبران و مقامات سیاسی کشورها، وزیر فرهنگ و توریزم چین، والی ولایت گانسو، نمایندگان دولت ها و سازمان های بین المللی، مهمانان گرامی، خانم ها و آقایان! السلام علیکم و رحمت الله و برکاته.
در ابتدا تشکر می کنم از رهبری حکومت چین که ما را برای اشتراک در سومین نمایشگاه بین‌المللی فرهنگی جاده ابریشم دعوت کردند. از مهمان‌نوازی مقامات دولت چین نیز صمیمانه تشکر می‌کنم و همچنین با استفاده از فرصت فرا رسیدن اول اکتوبر روز ملی یا شصت و نهمین سالروز پیروزی انقلاب چین را به دولت و مردم چین تبریک می گویم.
این نمایشگاه یک فرصت مهمی است برای معرفی جاده شگفت انگیز ابریشم به منظور مبادله فرهنگی بین ملت ها و دولت ها برای ساختن جهانی زیباتر، متنوع تر و هماهنگ تر، درک فرهنگی مردمان کشورها از یکدیگر، همکاری، مشارکت و نوآوری، حفاظت از میراث های تاریخی و سرانجام ساختن یک جامعه ای با آینده روشن و پیشرفته و مرفه از طریق احیای جاده ابریشم تاریخی.
کشور بزرگ چین به‌عنوان پرجمعیت‌ترین کشور دنیا، دومین اقتصاد بزرگ دنیا و بزرگ‌ترین کشور آسیایی، یکی از همسایگان تاریخی افغانستان است که پیشینۀ روابط سیاسی و اقتصادی ما به بیش از دو هزار سال می‌رسد. از قرون قدیم راه عبور زائرین، رفت و آمد کاروان‌های تجارتی و زمینۀ داد و ستد بین چین و خطه‌ای که امروز افغانستان نامیده می‌شود، وجود داشته است. افغانستان به‌عنوان یک گذرگاه استراتژیک، در طول تاریخ، نقطۀ تقاطع تعاملات و روابط فرهنگی، دینی، اجتماعی و تجارتی میان چین و هند، شرق دور، آسیای مرکزی و شرق میانه بوده است.
خانم ها و آقایان!
اجازه دهید که در باره جاده افسانه ای ابریشم کمی بیشتر صحبت کنم. جاده باستانی و تاریخی ابریشم یکی از قدیمی ترین و طولانی ترین راه های مبادله کالاهای تجارتی و دانش و فرهنگ بشری بوده که تمدن های بزرگ جهان یعنی تمدن چین، هند، یونان، بودیسم و اسلام را به هم پیوند می داده است. تاریخ حاکی است که این جاده بیش از دو هزار سال پیش مورد استفاده بوده و به عنوان پلی بین چین و کشورهای اروپا، آسیا و آفریقا برای تبادلات مادی و تمدنی شرق و غرب سهم مهمی ادا نموده است. طول راه باستانی ابریشم بیش از هشت‌هزار کیلومتر بوده و در چین بیش از چهارهزار کیلومتر آن موقعیت داشته است و از آنجا که چین ابریشم بسیار تولید می‌کرده و از این طریق به سایر مناطق جهان توزیع می شده، این جاده را راه ابریشم نامیده‌اند.
راه ابریشم از چین آغاز و با عبور از ولایت گانسو، داخل ترکستان می‌ شده و به سمرقند و بخارا می‌ رسیده و بخش عمده ای از این راه از خراسان عبور می کرده است. در آن زمان جاده ابریشم به افغانستان، ازبکستان و ایران و شهر اسکندریه مصر درغرب امتداد می یافت. راه دیگر این جاده نیز ازپاکستان و کابل در افغانستان به خلیج فارس و از کابل به طرف جنوب یعنی شهر کراچی پاکستان امتداد می یافت و اگر به راه دریایی تغییر می کرد، پارس و روم را شامل می گردید.
تبادلات کشورهای غربی و شرقی از طریق جاده ابریشم بسیار زیاد بود. پرندگان و حیوانات کمیاب، عطر، مروارید، وسایل شیشه ای و سکه های طلا و نقره کشورهای غربی و موسیقی، رقص، غذا و لباس آسیای غربی و مرکزی وارد چین می شد. در این ضمن، فرآورده ها و تولیدات چین مانند: ابریشم، کاغذ، چاپ، ظروف چینی، باروت و قطب نما از طریق راه ابریشم به مناطق مختلف پخش می شد و برای توسعه تمدن جهان سهم بزرگی ادا می کرد.
تبادلات فرهنگی از طریق جاده ابریشم همانند تجارت کالا گسترده بود. آیین بودا به عنوان یکی از سه مذهب جهان، در پایان سلسله هان غربی (سال ۲۰۶ قبل از میلاد تا سال ۲۲۰ میلادی) وارد چین شد. در معبد غار هزار بودای تورفان در سین کیانگ که قرن سوم تأسیس شده، نزدیک به ده هزار متر مربع نقاشی دیواری دیده می شود که نشانگر جریان رواج مذهب بودا در چین است. مذهب بودا از طریق راه ابریشم به سین کیانگ، سپس به دونگ هوانگ ولایت گانسو و مناطق دیگر چین رواج یافته است. غارهای بودایی باقی مانده در امتداد جاده ابریشم بسیار فراوان است، مانند: غار موگائو در دونگ هوانگ که بزرگترین و کاملترین آثار بودیسم در جهان به حساب می آید؛ غارهای مای جیشان در کوهستان شهر تیان شوی در گانسو که دارای بیش از ۱۹۴ مجسمه گلی وبیش از ۷۰۰۰ مجسمه سنگی و نقاشی ها و همچنین غار های لونگ من در ۱۳ کیلومتری جنوب شهر لویانگ که دارای بیش از ۲۳۰۰ غار و بیش از ۱۰۰ هزار مجسمه و ۳۶۰۰ نوشته و ستون سنگی و ۴۰ برج بودایی است. همه این آثار تاریخی با سبک هنری مختلط شرقی و غربی، گواه تبادلات فرهنگی شرق و غرب از راه ابریشم است. اکنون این غارها جزو میراث فرهنگی جهان محسوب می شود.
میراث فرهنگی و تاریخی بودا در شهر بامیان و سایر شهرهای افغانستان نیز از آثار همین دوره است. ولایت گانسوی چین و ولایت بامیان افغانستان که اکنون دو ولایت خواهر خوانده هستند، واقعا دو خواهر فرهنگی و تمدنی و نمادی از مشترکات فرهنگی و تاریخی چین و افغانستان هستند. من به این مناسبت از همه تاریخ نگاران، هنرمندان و گردشگران چینی مخصوصا از ولایت گانسو دعوت می کنم که بیایند خواهر فرهنگی گانسو یعنی بامیان افغانستان را با آثار تاریخی و مناظر طبیعی جذاب آن از نزدیک ببینند و عملا راه ابریشم باستانی و وسعت دامنه آن را از گانسو تا بامیان تماشا کنند.
به هر حال در قرن های اخیر جاده ابریشم یعنی جاده زمینی سنتی به تدریج رو به زوال رفت. اما در سالهای اخیر، سازمان یونسکو در مطالعات جدید خود این جاده را جاده گفتگو قلمداد کرده است تا به پیشبرد گفتگو و تبادلات کشورهای شرق و غرب مساعدت کند و امروز کشور چین نیز تصمیم به احیای آن گرفته است؛ اما این بار نه با اسپ، شتر و پای پیاده بلکه با موتر، هواپیما، قطار و کشتی.
حضار گرامی!
روابط جدید رسمی افغانستان با چین در نیمهء دوم قرن بیست آغاز شد و در سال ۱۹۴۹چوئن لای صدراعظم فقید چین با هیئت بلند پایه حزب مردم چین طی یک سفر رسمی در سال ۱۹۵۷ به کابل آمدند. حکومت شاهی وقت افغانستان از ایشان با گرمی و روحیه دوستانه پذیرایی کرد. هیئت چینی با محمد ظاهر شاه و محمد داود صدراعظم افغانستان در راستای استحکام روابط دو جانبه و همکاری اقتصادی چین با افغانستان گفتگو کرد. در پایان سال ۱۹۵۷ صدراعظم افغانستان محمد داود به چین دعوت شد و در این سفر با مائوتسیتونگ رهبر چین ملاقات داشت. افغانستان و چین در ماه نوامبر ۱۹۶۳ معاهده مرزی تنگی واخان را امضا کردند و خط سرحدی در تنگی مرتفع و صعب العبور واخان به طول تقریبا ۱۰۰ کیلومتر بین دولتین قبول گردید.
از آن روزها تا کنون روابط دو کشور در عرصه های مختلف گسترش یافته و امروز هر دو حکومت ما مصمم هستند با اعتماد کامل و احترام متقابل به یکدیگر، این روابط را بیش از پیش توسعه بدهند. قدرت و حضور مقتدرانۀ چین در زمینه‌های سیاست، اقتصاد، دانش و تکنالوژی، از این کشور یک همسایۀ متمایز و یک همکار برجسته و صادق برای ما ساخته است. مسافرت‌های مقامات رهبری دو کشور و مذاکرات دوستانه و امضای اعلامیه‌های همکاری‌های استراتژیک و تفاهم‌نامه‌ها شاهد توسعۀ روابط دوستانۀ ما است. ما از جهت کمک‌ها و همکاری‌های مختلف حکومت چین با افغانستان در موضوعات مختلف سیاسی، امنیتی، فرهنگی، آموزشی، اقتصادی و توسعه‌ای، مراتب سپاس و امتنان خود را ابراز می‌داریم.
جاده جدید ابریشم یعنی ابتکار یک کمربند، یک راه که توسط رهبری چین مطرح شده و شامل احداث زیرساخت‌های زمینی، هوایی، بحری، خطوط آهن و زیرساخت‌های انتقال انرژی است، یک طرح ابتکاری جهانی و کاملاً مورد تأیید ما است و چنانکه تفاهم‌نامه‌ای در این رابطه بین دو کشور به تاریخ ۱۶ می ۲۰۱۶ امضا گردید، در جهت تطبیق و اجرای آن هر نوع حمایت و همکاری خود را اعلام می‌داریم.
نقش مؤثر این راه در توسعه و ترقی کشورهایی که در مسیر آن قرار دارند بسیار روشن است. افغانستان نیز با استفاده از راه‌ابریشم، می‌تواند به کشورهای شرق دور و اروپا صادرات داشته باشد. با استفاده از پروژه‌های مربوط به راه‌ابریشم، سرمایه‌گذاران چین و افغانستان می‌توانند در هر دو کشور سرمایه‌گذاری کنند. همچنین کریدور واخان بدخشان افغانستان یکی از دروازه‌های مهم راه‌ابریشم است که احیای آن برای رشد اقتصادی و تجارتی افغانستان و منطقه اهمیت حیاتی دارد.
افغانستان از نگاه مساحت چهل و یکمین کشور وسیع دنیا و از نگاه جمعیت در رتبه چهل و دومین کشور پرجمعیت دنیا قرار دارد. افغانستان در نقطه تلاقی چهار منطقه از پر نفوس‌ترین و غنی‌ترین مناطق دنیا یعنی آسیای جنوبی، آسیای مرکزی و شمالی، شرق میانه و شرق دور واقع شده است. افغانستان کانون اتصال این چهار منطقه است.
افغانستان با واقع شدن در مسیرهای بزرگ تجاری شرق- غرب و منطقۀ وسیع اروپا- آسیا، کانون و محور مهم تجارت قاره‌ای است که از تمام مسیرهای هند، آسیای جنوب شرقی، اروپا، روسیه، شرق میانه و چین می‌توان از آن استفاده کرد. برای بیشتر از دو هزار سال افغانستان نقطه تلاقی تمام مسیرهای تجاری به چین و هند، شرق میانه و اروپا بود.
از سوی دیگر افغانستان از نگاه گاز، معادن مثل آهن، مس و انواع سنگ‌های تزئینی و قیمتی یک کشور غنی است. همچنین زعفران افغانستان بر اساس ارزیابی‌ های علمی از میان سه صد گونه زعفران از کشورهای گوناگون دنیا، بهترین زعفران جهان شناخته شده است و سایر محصولات زراعتی و میوه های خشک و تازه ما نیز از نگاه کیفیت بی‌نظیر است و در همۀ این موارد، سرمایه‌گذاری چین در افغانستان و صادرات محصولات افغانستان به چین و واردات کالاهای چینی به افغانستان، برای هر دو کشور از اهمیت خاص برخوردار است.
حضار گرامی!
نقطۀ بسیار مهم برای همۀ ما این است که برای همکاری‌های اقتصادی و همگرایی‌های منطقه‌ای، ما نیاز به یک منطقه باثبات داریم. سیاست خارجی افغانستان در منطقه بر مبنای ایجاد «جامعۀ امن اقتصادمحور» تنظیم شده است. افغانستان از اعضای فعال سازمان‌های منطقه‌ای «سارک» و «ایکو» و عضو ناظر سازمان «شانگهای» است و ما پروسۀ کشورهای «قلب آسیا» یا «پروسۀ استانبول» و کنفرانس همکاری‌های اقتصادی منطقه‌ای برای افغانستان یا «ریکا» را چارچوب مناسب برای همکاری‌ها در جهت توسعه و رفاه کشورهای منطقه می‌دانیم.
ما یعنی همۀ کشورهای منطقه هم تهدیدات مشترک داریم و هم منافع مشترک. ما در مورد تهدیدات مشترک مانند تروریزم، افراط‌گرایی، مواد مخدر، جرائم سازمان یافته، قاچاق و غیره باید مبارزۀ مشترک و همکاری‌های دوام‌دار و منسجم داشته باشیم. همچنین تأسیس خط آهن منطقوی، انتقال انرژی، استخراج معادن، ترانزیت و تجارت می‌تواند از مهم‌ترین فعالیت‌های مشترک اقتصادی ما باشد.
ما در منطقه خود با رعایت اصل عدم مداخله در امور داخلی یکدیگر، احترام به تمامیت ارضی و حاکمیت ملی یکدیگر، مبادلۀ اطلاعات و دانش و تکنالوژی و از همه مهم‌تر با تأمین صلح و امنیت پایدار و ثبات سیاسی، می‌توانیم زمینۀ رشد و شکوفایی اقتصادی همۀ کشورهای منطقه را فراهم کنیم.
دولت چین همسایۀ بزرگ و دوست تاریخی ما است و در همۀ مسائل منطقه و مناسبات بین‌المللی و منطقه‌ای نقش بسیار کلیدی دارد. ما ضمن اینکه از سیاست چین واحد و مبارزۀ چین با تروریزم اعلام حمایت می‌کنیم و از نقش چین در ایجاد هماهنگی ها در منطقه ستایش می کنیم، از حکومت چین انتظار داریم که از اعتبار و جایگاه خود در منطقه استفاده کند و در جهت تأمین ثبات و امنیت پایدار در منطقه و افغانستان، ما را کمک کند. امیدواریم تلاش‌های مشترک ما به ثمر نشسته و ما با برخورداری از امنیت مطمئن، زمینۀ رفاه و آسایش و رشد اقتصادی همۀ کشورهای منطقه را فراهم سازیم.
تشکر از توجه شما و با آرزوی موفقیت برای این نمایشگاه فرهنگی بین المللی.
السلام علیکم و رحمت الله و برکاته.

اشتراک گذاری